Azərbaycanın xarici ticarət dövriyyəsi 2025-ci ildə 3,2% artıb, real həcmlər azalıb

Azərbaycan 2025-ci ildə 128 ölkəyə məhsul ixrac edib, 173 ölkədən idxal həyata keçirib, xarici ticarət dövriyyəsi nominal ifadədə illik müqayisədə 3,2% artaraq 48,9 milyard dollara çatıb. 

Dövlət Statistika Komitəsinin məlumatına əsasən, gömrük orqanlarında qeydiyyata alınmış, lakin tam rəsmiləşdirilməsi başa çatdırılmamış xam neft və təbii qazın statistik qiymətləndirilmiş dəyəri də nəzərə alınmaqla, ötən il xarici ticarət dövriyyəsi 48,905 milyard dollar təşkil edib.
Bununla belə, real ifadədə ümumi ticarət dövriyyəsi 2024-cü illə müqayisədə 8,6% azalıb. Bu azalma idxalda 8,5%, ixracda isə 8,7% təşkil edib ki, bu da fiziki həcmlərin aşağı düşdüyünü göstərir.

2025-ci ildə ixracın həcmi 24,526 milyard dollar olub və ümumi dövriyyənin 50,1%-ni təşkil edib. İdxal isə 24,379 milyard dollar və ya 49,9% olub. Nəticədə 146,4 milyon dollar məbləğində müsbət saldo yaranıb.

Qeyri-neft və qaz məhsullarının ixracı 2025-ci ildə 3,63 milyard dollar təşkil edib. Bu göstərici nominal ifadədə 8,1% artsa da, real ifadədə 18,1% azalıb ki, bu da artımın əsasən qiymət amili ilə bağlı olduğunu göstərir.

Dövlət Gömrük Komitəsinin məlumatına görə, İtaliya Azərbaycanın əsas ticarət tərəfdaşı olaraq qalır və ümumi dövriyyənin 24%-ni təşkil edir. Onu 11,6% ilə Türkiyə, 10% ilə Rusiya və 9,9% ilə Çin izləyir.
İdxalın strukturunda Çin 19,6% payla birinci yerdədir. Onu 15,3% ilə Rusiya və 9,6% ilə Türkiyə izləyir. ABŞ-ın idxaldakı payı 6,1% olub.

İxrac istiqamətləri üzrə məhsulların 45,3%-i, əsasən xam neft, İtaliyaya göndərilib. Türkiyənin payı 13,5%, Rusiyanın payı isə 4,7% olub.

Qeyri-neft ixracı üzrə əsas bazar 32,4% payla Rusiya olub. Türkiyə 16,5%, Gürcüstan və İsveçrə isə hər biri 9,6% payla növbəti yerləri tutub.

Əsas məhsul dəyişikliklərinə gəlincə, minik avtomobillərinin idxalı 38,1% artıb, siqaret idxalı üç dəfə yüksəlib, avtobus idxalı isə iki dəfədən çox artıb. Buğda idxalı 1,9%, dərman vasitələrinin idxalı isə 14,9% azalıb.

İxracda emal olunmamış alüminiumun həcmi 87%, şəkər ixracı 67,6%, siqaret ixracı isə 38,4% artıb. Elektrik enerjisinin ixracı 29,8%, tütün ixracı isə 30,9% azalıb.

Gülnar Nazimqızı